Narzędzia dostępności

Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej

Dodatkowe narzędzia

Piątek, 3 września 2021

Obchody 41. rocznicy podpisania Porozumienia Jastrzębskiego

Uczestnicy i Organizatorzy

uroczystych obchodów 41. rocznicy

podpisania Porozumienia Jastrzębskiego

w Jastrzębiu-Zdroju

 

 

Szanowni Przedstawiciele Władz Państwowych i Lokalnych!

Wielce Szanowni Uczestnicy strajków w sierpniu i wrześniu 1980 roku!

Szanowny Panie Przewodniczący, Szanowni Działacze i Członkowie NSZZ „Solidarność”!

Drodzy Państwo!

 

Serdecznie pozdrawiam uczestników i organizatorów uroczystości z okazji przypadającej dzisiaj 41. rocznicy podpisania porozumienia jastrzębskiego, jednego z historycznych porozumień sierpniowych. Pragnę wyrazić głęboki szacunek i uznanie dla wszystkich, których patriotyzm, odwaga i wytrwałość przyczyniły się do tamtego sukcesu. A było to liczne grono, bowiem do protestu zorganizowanego w KWK „Manifest Lipcowy” przyłączyły się załogi z ponad 50 innych kopalń i zakładów pracy w regionie. Wywalczone przez protestujących porozumienie jastrzębskie było jednym z najważniejszych osiągnięć w pokojowej walce o wolną i sprawiedliwą Polskę. Władza zobowiązała się wówczas do spełnienia szeregu postulatów górników, którzy w kopalniach pracowali bardzo ciężko, także kosztem utraty zdrowia, ale nie otrzymywali za to ani odpowiednio długiego czasu na odpoczynek, ani godnych ich trudu poborów. Jednak to nie wszystko. Strajkujący negocjatorzy porozumienia jastrzębskiego uzyskali również ważne zdobycze dla pracowników w całej Polsce – to znaczy wolne soboty, jednolite dodatki rodzinne oraz podnoszenie zarobków w korelacji ze wzrostem kosztów utrzymania. Dzięki temu pojęcie solidarności między ludźmi pracy w Polsce nabrało bardzo realnego i konkretnego wymiaru, inspirując tysiące osób do wstępowania w szeregi nowo tworzonych wolnych związków zawodowych.

 

Szanowni Państwo!

 

Wydarzenia sierpnia 1980 roku to jeden z przełomowych momentów w dziejach naszej Ojczyzny. Były wspaniałym triumfem wolności i solidarności, dwu ideałów tworzących rdzeń polskiego etosu narodowego i państwowego. Niezgoda na niesprawiedliwość, niewolę, poniżenie i przemoc, trudy życia w ustroju ignorującym podstawowe ludzkie potrzeby i aspiracje, a wreszcie nadzieja, którą rok wcześniej tchnął w swoich rodaków papież Jan Paweł II – wszystko to przyczyniło się do rozwoju zdarzeń, które odmieniły Polskę i Polaków. Do akcji protestacyjnych przystąpiło ponad 700 tysięcy pracowników z blisko 700 zakładów w prawie całym kraju. Wsparli strajkujących w Gdańsku i Szczecinie, ponieważ poczuli ogromną siłę płynącą z jedności. Siłę, która przeraziła funkcjonariuszy komunistycznego reżimu i zmusiła ich do uznania robotniczych postulatów.

 

Uczestnicy strajków zażądali respektowania elementarnych praw pracowniczych, większej swobody i samorządności w zarządzaniu przedsiębiorstwami, a przede wszystkim możliwości tworzenia wolnych, niezależnych od władzy związków zawodowych. Oczekiwania te wyrażały myśl stanowiącą istotę demokracji: nic o nas bez nas. Najważniejszą konsekwencją wydarzeń sierpnia 1980 roku było powstanie Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”. Związku, który przerodził się w fenomen na skalę światową, który zasłynął jako oddolny, dziesięciomilionowy ruch społeczny działający otwarcie w państwie komunistycznym. Stał się wspólnotą, która dała głos oraz poczucie wolności i godności wielu różnym środowiskom społecznym i zawodowym. Wkrótce dołączyli do nich reprezentanci polskiej wsi, o czym przypomina 40. rocznica wywalczonej strajkami rejestracji NSZZ „Solidarność” Rolników Indywidualnych.

 

Szczególnym świętem odradzającej się polskiej wolności był I Krajowy Zjazd Delegatów NSZZ „Solidarność”, obradujący równo cztery dekady temu w gdańskiej hali Olivia. Czułem się jak w 1918 r., w pierwszym polskim parlamencie (…) Wszyscy chcieli się wygadać po 40 latach milczenia (...) lecz kiedy dochodziło do głosowania, zdrowy rozsądek zwyciężał – wspominał delegat Regionu Mazowsze Zbigniew Romaszewski. Tamto historyczne zgromadzenie było świadectwem, że w sprawach najważniejszych, dotyczących dobra wspólnego i przyszłości kraju, Polacy potrafią się porozumieć. Blisko 900 delegatów uchwaliło wtedy szereg ważnych dokumentów. Była wśród nich „Uchwała programowa”, z jej znaczącą częścią VI pt. „Samorządna Rzeczpospolita” oraz „Deklaracja I Zjazdu Delegatów”, której pierwsze zdanie brzmiało: Celem nadrzędnym NSZZ „Solidarność” jest tworzenie godnych warunków życia w gospodarczo i politycznie suwerennej Polsce. Szerokim echem w świecie odbiło się też „Posłanie do ludzi pracy Europy Wschodniej” – odezwa wzywająca do pokojowej walki o wolne związki zawodowe, skierowana do robotników w Związku Sowieckim i innych krajach bloku komunistycznego. Apel ten opierał się na przekonaniu, że wolność, demokracja i szacunek dla prawa powinny być płaszczyzną porozumienia i współpracy między narodami naszej części Europy.

 

Jestem przekonany, że dziedzictwo Sierpnia 1980 roku jest i pozostanie dla nas cenną inspiracją. Niech wolnościowy, braterski, na wskroś polski duch tamtych pamiętnych wydarzeń towarzyszy nam na co dzień. A szczególnie w chwilach, gdy razem decydujemy o losie Rzeczypospolitej.

 

 

Z wyrazami szacunku i sympatii

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

Andrzej Duda

 

List odczytała Agnieszka Lenartowicz-Łysik, Doradca Prezydenta RP.

Poleć znajomemu